Lymfoedeem

Het lymfesysteem maakt deel uit van het afweersysteem van het lichaam. Het bestaat uit lymfevaten en lymfeklieren (ofwel lymfeknopen genoemd), deze vormen een netwerk. Het lymfestelsel voert overtollig lymfevocht af. In de lymfeknopen worden ziekteverwekkers onschadelijk gemaakt, het lymfvocht passeert meerdere lymfeknopen voordat het terug de bloedbaan in gaat. Belangrijke lymfeklieren liggen in de hals, oksels, buik, liezen maar ook dieper in het lichaam bij de organen.
 
Bij lymfoedeem ontstaat er een ophoping van het lymfevocht door een onderbreking of niet correcte werking van het lymfesysteem. Er ontstaat dan bijvoorbeeld een dikke arm of been. Daarbij het kan het zijn dat het lichaamsdeel zwaar, moe en/of pijnlijk aanvoelt. Er wordt onderscheid gemaakt in primair en secundair lymfoedeem.
 
Primair lymfoedeem
Primair lymfoedeem ontstaat door een aangeboren afwijking aan het lymfesysteem. Deze afwijking kan zich vanaf de geboorte kenbaar te maken of later door een “ uitlokker” ontstaan: hormonale veranderingen maar ook een harde val of botbreuk.
 
Secundair lymfoedeem
Secundair lymfoedeem ontstaat nadat er een beschadiging is opgetreden in het lymfesysteem. Dit kan komen door een botbreuk of operatie waarbij lymfebanen of lymfeknopen zijn beschadigd, vernietigd of zijn verwijderd.
 
Lymfoedeem is te signaleren doordat sieraden of kleding strakker gaan zitten. Ook kan het lichaamsdeel zwaar en/of moe aanvoelen en kunnen er bewegingsproblemen ontstaan. Wanneer de patiënt de eerste signalen ontdekt is het sterk aan te raden om naar een huidtherapeut te gaan voor advies en oedeemtherapie. Lymfoedeem kan in de loop van de tijd verharden, dit wordt fibrose genoemd. Hierdoor word de behandeling steeds moeilijker.

Behandeling
De behandeling van lymfoedeem bestaat uit het activeren en trainen van het lymfestelsel en het sturen van het lymfoedeem. Dit wordt gedaan door manuele lymfdrainage, een zachte pompende massage. Daarnaast wordt er gezwachteld om te voorkomen dat het weggemasseerde lymfevocht terug stroomt. Daarnaast kan tijdens de behandeling gebruik worden gemaakt van lymftaping (medical taping), endermologie en Deep oscillation. Wanneer het maximale resultaat behaald is, wordt een therapeutische elastische kous (TEK) aangemeten om het behaalde resultaat te behouden. Tijdens de behandeling worden persoonlijke adviezen en oefeningen gegeven, zodat het zelfmanagement wordt vergroot.
 
Vergoeding: Oedeemtherapie wordt in veel gevallen vergoed door de zorgverzekering. Daarbij is altijd een juiste verwijzing van een arts nodig. De eerste twintig behandelingen worden vergoed uit de aanvullende verzekering, soms maar tot een bepaald bedrag. Wanneer er geen aanvullende verzekering is zal de behandel voor eigen rekening komen. Vanaf de eenentwintigste behandeling wordt de vergoeding gegeven uit het basis pakket. Let wel op dat als de vergoeding uit het basispakket komt eerst het eigenrisico wordt aangesproken. Informeer bij uw eigen ziektekostenverzekeraar welke vergoeding u krijgt voor een oedeembehandeling en/of therapeutische elastische kousen.